Kunst en dementie
Foto: werk van Laurien Mulder.
2 op de 3 van onze interventies in de ouderenzorg vinden plaats met mensen met dementie. Project SNOES Kunst en dementie in 2014 en project NowHere! richten we onzs speciaal op deze groep ouderen.

SNOES: Kunstenaars van Zona's Kiosk bezochten in augustus en september 2014 zes zorglocaties in Amsterdam en Diemen en maakten nieuw werk maken door over langere tijd, individueel, de bewoners met dementie te bezoeken. Op 3 en 5 oktober vond de afsluitende "Expeditie SNOES" plaats in Het Flevohuis in Amsterdam Oost. Vrijdag 3 oktober was s er een studie- en praktijkdag voor 20 gasten. Zondag 5 oktober presenteerden de kunstenaars hun werk op interactieve wijze aan publiek. Meer dan 80 mensen werden mee genomen op wonderlijke wandelingen, en de mensen op gesloten afdelingen werden betrokken bij een aantal interactive kunstvormen.

Met SNOES wil Vera Broos, projectleider van Zona's Kiosk en cultureel ondernemer in de ouderenzorg, kunstenaars inspireren tot nieuw werk en een verdiepend cultureel aanbod voor mensen met dementie en hun naasten tot stand brengen, door kunstenaars langere tijd op locatie te laten werken en de werkwijzen en resultaten vervolgens te delen met een breed publiek. Samen met de kunstenaars bedacht zij de onderdelen van SNOES: mensen in beweging brengen (Cafe Tijdloos), bruggen leggen naar de wijk (Het Mijmerbureau), uitwisselingen met kinderen (Surprise!), persoonlijke muziek aanboren (Muzicadeau), alledaagse rituelen en spel inzetten (Was-vrouwen) en werken met eetconcepten (Spelen Met Je Eten)

Project NowHere! (internationaal Kunst en dementieproject): zie elders op deze website.

Beelden van onze interventies zijn te zien via Youtube, met als voorbeeld een film over zintuigen in de zorg / senses in care voor de presentaties van Tandem projecten en Hogeschool Windesheim tijdens de conferetnei Long Live Arts in 2015:
https://youtu.be/f0sScm1iNa0



Intervieuws met de kunstenaars:


SNOES kwam tot stand dankzijn bijdragen van Amsta, Osira-Amstelring, ZorgGroep Amsterdam Oost en Cordaan en de fondsen Het Amsterdams Fonds voor de Kunst (AFK), Fonds Sluyterman van Loo, het RCOAK, Fundatie Santheuvel Van den Sobbe en het VSB Fonds.

lees verder »

Workshops voor vrijwilligers (De Tafel Van Vier)
Zona's Kiosk biedt vier vierdaagse workshops onder leiding van kunstenaars, waarmee we vrijwilligers willen inspireren om hun eigen talenten in te zetten in het werken met kwetsbare ouderen. De workshops zijn tot ontwikkeld gekomen tijdens 'De Tafel Van Vier' een project dat onderdeel uitmaakt van Vitaliteit Ontmoet Kwetsbaarheid (VitOK) van de ouderenfondsen RCOAK en Sluyterman van Loo, samen met 55-plus vrijwilligers. Vrijwilligers worden betrokken om aan de slag te gaan met het verbinden van groepen (Persoonlijke Postbodes), terugspeeltjeater (De Spel Salon), de eigen talenten en interesses aan te boren (Goudzoeken) of met materialen uit de omgeving en documentatie aan de slag te gaan samen met mensen met dementie (Maak Er Wat Van).

De Tafel Van Vier workshops zijn ontwikkeld dankzij financiele steun van Vitaliteit Ontmoet Kwetsbaarheid:
In 2013 is 'De Tafel van Vier' van start gegaan, een project onder leiding van Vera Broos, waarin kunstenaars vitale senioren inspireren in het vrijwilligerswerk in de ouderenzorg. De Tafel Van Vier staat voor het vieren en in het zonnetje zetten van kwetsbare ouderen, en voor vermenigvuldiging: van creativiteit en van bijzondere ontmoetingen in de ouderenzorg. 55-plussers, die werken als vrijwilliger in de zorg, of die de ouderenzorg willen verkennen en hun eigen talenten willen inzetten, zijn in vierdaagse workshops op pad gegaan met kunstenaars en theatermakers van Zona's Kiosk. Zij bezochten ouderen in de zorgcentra in de wijk.
Vier kunstenaars van Zona's Kiosk geven invulling aan het project. Vitale senioren, waarvan de jongste 58 en de oudste 80, gingen samen met kunstenaars van Zona’s Kiosk op pad in zes zorginstellingen van Amsta en wijken in Amsterdam Centrum-oost.

De workshops
De Tafel Van Vier biedt vier workshoptrajecten voor vrijwilligers. 'De Persoonlijke Postbodes’ (Kunstenaars: Riska Wijgergangs en Monique Hoving) slaan bruggen tussen de buurtbewoners en ouderen in de wijk en in de zorginstellingen. In ‘Goud Zoeken’ (kunstenaar: Ulrike Bartels) gaan vitale senioren op zoek naar hun eigen talenten, hobby’s en achtergrond van de vrijwilligers en de kwetsbare ouderen. In ‘Maak er wat van’ (kunstenaar: Laurien Mulder) gaan vrijwilligers met simpele materialen zelf workshops vormgeven en deze documenteren in een boek, expositie of andere verslaggeving. In ‘De Spel Salon’ (theatermaker Jaap Oostra) worden vrijwilligers spelleider en interviewer die met groepen ouderen verhalen en herinneringen naar boven halen, en deze omzetten in een tableau d.m.v. terugspeeltheater technieken.

WILT U EEN WORKSHOP VAN DE TAFEL VAN VIER VOOR UW VRIJWILLIGERS IN HUIS HALEN? Neem contact op via de emailknop op deze website of met info@zonaskiosk.nl

De organisatie
De initiatiefneemster Vera Broos, projectleider van Zona's Kiosk: “ onze werkwijzen en ervaring in de ouderenzorg willen we nu gaan delen met 55-plussers. Samen met hen gaan we de kwetsbare ouderen vieren en in het zonnetje zetten en nieuwe ontmoetingen vormgeven. De naam De Tafel Van Vier staat ook vermenigvuldiging, van creativiteit in de ouderenzorg en van activiteiten met kwetsbare ouderen”

Beluister de reportage uitgezonden over De Tafel Van Vier op Radio Steunkous (seniorenradio Amsterdam) met opnames van de kwetsbare ouderen en vitale senioren tijdens de workshop Maak Er Wat Van. De reportage is te beluisteren door deze link te kopieren: http://www.radiosteunkous.nl/kunst-in-de-zorg/

Bezoek ook de Facebookpagina De Tafel van Vier ( https://www.facebook.com/Detafelvanvier) voor beeldverslagen, spin-offs van het project, verslagjes van vitale senioren en bijzondere en soms blijvende ontmoetingen
Informatie via de website van Vitaliteit Ontmoet Kwetsbaarheid:
http://www.vitok.nl/site/projecten/st-kunst-in-de-zorg-.13.html


Locaties:
Het Dr. Sarphatihuis, Mozaïekhofje, St. Jacob, Wittenberg, Flesseman, De Keijzer en het Czaar Peterpunt.

Met dank aan Janneke Kersbergen en Laurien Kuipers

Kunstenaars:
Laurien Mulder
Ulrike Bartels
Riska Wijgergangs
Monique Hoving
Jaap Oostra

De Tafel Van Vier is een project van Stichting Kunst in de Zorg

lees verder »

De Reizende Kiosk
Zona’s Kiosk, een reizende ‘winkel’ vol interactieve kunstvormen- en personages, is helemaal afgestemd om bewoners van verzorgings- en verpleeghuizen. Zona’s Kiosk wil de verrijking die cultuur kan geven, toebrengen naar deze grote en snel groeiende groep mensen, die niet of nauwelijks de deur uitkomen.
Vormgeving speelt een belangrijke rol in Zona’s Kiosk. De installatieonderdelen verbeelden en ondersteunen de kunstenaars en mensen in zorgcentra op zintuiglijke wijze.
Bij grote uitvoeringen vormt de Kioskinstallatie het middelpunt van workshops en ontmoetingen met bewoners en bezoekers van zorgcentra. Mensen worden nadrukkelijk uitgenodigd en betrokken bij workshops en voorstellingen rond de Kiosk, die dienst doet als informatiecentrum, podium, tentoonstelling en ontmoetingsplek.

De Kiosk is een installatie met open en vrolijke uitstraling, die zich kan voegen naar verschillende omstandigheden en verschillende vormen kan aannemen. Het is het kloppend hart van de activiteiten, een multifunctioneel object dat dienst kan doen als een reizende expositie, contactdesk, opbergkast, podium, en winkel in een. De flexibiliteit van de toepassingsmogelijkheden van de kiosk is een groot voordeel. De installatie is op zo’n manier vormgegeven dat hij in zeer uiteenlopende ruimtes geplaatst kan worden. In gesloten vorm is de Kiosk een houten knoop, die letterlijk geopend kan worden en dan alle modules uitstalt. Zo kan de installatie in gesloten vorm enkele dagen in een lobby of eetzaal staan, met alle modules veilig in zich opgeborgen. Zo kan de Kiosk op elke locatie een afgestemde opstelling krijgen: van intieme gangkast, tot schitterend podium, lokale koffiebar en gezellige ontmoetingsplek.

De Kioskonderdelen
De Kiosk bevat zeven mobiele onderdelen die gebruikt kunnen worden op de afdelingen, en een appèl doen op verschillende zintuigen. Deze ondersteunen de werkvormen en kunnen worden ingezet om contacten te leggen met bewoners. De bewoners worden zo met uiteenlopende middelen en werkmethodes aangesproken en uitgenodigd tot deelname.

De Kiosk: filmpje van de opbouw

lees verder »

Expeditie SNOES: Kunst en dementie safaris

Met Expeditie SNOES hebben we 100 gasten meegenomen naar de gesloten afdelingen van Het Flevohuis. Twee maanden werkten kunstenars op zes locaties individueel met mensen met dementie. SNOES is: warme aandacht voor mensen met dementie, de artistiek vertaling van kunstenaars, en het laten zien van de rijkdom aan uitdrukkingsmogelijkheden die er zijn voor mensen met dementie als je goed kijkt en luistert. En hoe fijn ze dat vinden. Contact staat bij SNOES voorop, want ook met andere vormen van communicatie dan taal bereik je mensen met dementie. Meer informatie over de locatieprojecten van SNOES en kunstenaars interviews vind u onder het tabblas 'projecten' op deze site.

" class="button">Lees verder

Zona's Kiosk in 55 zorginstellingen

Zona's Kiosk bezocht sinds 2009 meer dan 55 zorgcentra in Haarlem, Limburg, Utrecht, Drenthe, Overijssel, Amsterdam, en Brabant. Zona's Kiosk oprichtster en projectleider Vera Broos neemt deel aan Conferenties en symposia, internationale projecten, en projecten met Musea en universiteiten.

Lees verder

WELKOM BIJ ZONA'S KIOSK

Wij bedenken bijzondere momenten en nieuwe creatieve concepten voor ouderen en bewoners van zorgcentra, samen met kunstenaars, met als doel het verhogen van de kwaliteit van de mensen in zorgcentra. Ons doel is het cultureel aanbod voor ouderen en anderen in de zorg, met name diegenen die op eigen kracht minder in staat zijn cultuur in huis te halen, te vergroten. Wij bundelen onze krachten in een reizende Kiosk met uitvoeringen van 1 tot 4 dagen. Interactie , plezier uitwisseling zijn de belangrijkste insteek van Zona’s Kiosk. Een select team van kunstenaars, theatermakers , muzikanten en andere creatieven betrekken bewoners en bezoekers bij kunst die gezien, beluisterd, gevoeld, geproefd, gespeeld, gedragen en beleefd kan worden. De mobiliteit van de projecten, waarbij mensen worden opgezocht in huiskamer of slaapkamer, zorgt er voor dat ook mensen die normaal liever niet naar beneden komen voor activiteiten of zelfs hun kamer niet afgaan, kunnen worden bereikt.

Lees verder

Extra aandacht verdient...

Zona's Kiosk in De Wilberthof, Berghem, Elly Driessens: Nu, een bijna fluisterstil huis. Verhalen die los komen en we horen van de zorg. De mensen die anders bijna nooit aan iets deelnemen nu drie dagen beneden zien. individueel werken, o wat een luxe voor deze mensen. Genieten van de sfeer die Zona meebrengt. En de inspiratie die we opgedaan hebben. We kunnen alleen maar herhalen wat een mevrouw zij na afloop van het bezoek van de groene grabbeljurken: godverdomme wat was dat mooi. Groeten van De Wilberthof, Berghem.

Lees verder

Het team

Zona's Kiosk vertegenwoordigt een select gezelschap van professionals uit de kunst en cultuur. Vanwege het grote aantal kunstenaars dat deel wil nemen aan Zona’s Kiosk, kunnen we garant staan voor een hecht en select collectief van betrokken kunstenaars. De kunstenaars van Zona’s Kiosk worden geselecteerd op hun artistieke kwaliteiten, de interactiviteit van hun werk(wijze) en ondernemen allen zelf cultureel-maatschappelijke activiteiten (zie ook: de bemanning).

Lees verder

De Wonderlijke Wandelgang

Multizintuiglijk werk door Vera Broos en kunstenaars in De Open Hof, zie Nieuwsberichten

Lees verder

Zona's Kiosk in het museum

In 2011,2012 en 2015 realiseerde we projecten en kunstwerken voor Museum Het Dolhuys. In 2015 bezocht Zona's Kiosk Velserduin in Ijmuiden. Laurien Mulder en Vera Broos maakten aan de hand van gesprekken met mensen met niet-aangeboren hersenletsel een Verhalenlijn met textiele werken, en tafelkleden. In opdracht van Museum Het Dolhuys in Haarlem, werden voor in 2011-2012 het outsource-project "We Zullen Doorgaan" kunstenaars uitgezonden naar vijf Haarlemse zorgcentra, en werk gemaakt geïnspireerd door en in samenwering met ouderen. Dit werk is geëxposeerd op de tentoonstelling "De kunst van het ouder worden" van augustus 2011 tot maart 2012.

Lees verder

Vitaliteit Ontmoet Kwetsbaarheid

De Tafel Van Vier: vitale senioren ontmoeten kwetsbare ouderen in vrijwilligersworkshops door kunstenaars van Zona's Kiosk Met dank aan de fondsen RCOAK en Sluyterman van Loo, is april 2013 het project De Tafel Van Vier gestart in het kader van "Vitaliteit Ontmoet Kwetsbaarheid”. De Tafel Van Vier is een initiatief dat workshops voor vitale ouderen heeft ontwikkeld die als vrijwilliger in de ouderenzorg (willen) werken. De workshops worden geleid door kunstenaars van Zona’s Kiosk. Vitale ouderen worden betrokken om aan de slag te gaan met het verbinden van groepen (Persoonlijke Postbodes), spelvormen en het omzetten van verhalen (De Spel Salon), de eigen talenten en interesses aan te boren (Goudzoeken) of met materialen uit de omgeving en documentatie aan de slag te gaan (Maak Er Wat Van). Zona's Kiosk kunstenaars gaan aan tafel met kwetsbare ouderen, vitale ouderen en zorgmedewerkers. De Tafel van Vier brengt vier partijen samen: kwetsbare ouderen, vitale ouderen, kunst en zorg/welzijn. Samen gaan we nieuwe manieren, creatieve middelen en onconventionele benaderingswijzen inzetten om betekenisvolle ontmoetingen tussen vitale en kwetsbare ouderen tot stand te brengen. Hiertoe worden vier workshoptrajecten aangeboden aan de vitale ouderen, die tijdens het traject verder ontwikkeld, vormgegeven en mogelijk aangepast gaan worden. De laaste onwikkelingen van dit project kunt u volgen via "projecten" op deze website

Lees verder

Zona's Kiosk bestaat uit verschillende Modules, gericht op verschillende zintuigen die ons dagelijks prikkelen

Maak hieronder een keuze uit de verschillende zintuigen:

Aanraken Aanraking, knuffelkippen, samen lachen en huilen: Zona's Kiosk biedt projecten en activiteiten rond aanraking, knuffelkippen, aaibare materialen en kunstenaars, het delen van gevoelige levensonderwerpen met terugspeeltheater en vooral het gevoel delen van samen heel veel plezier maken!

lees verder »

Proeven

lees verder »

Beeld Boekjes, tafelkleden, collages maken, weesbeesten van een bedje voorzien of plofkippen vullen ; op allerlei manieren wordt in Zona's Kiosk gewerkt met beeldende sessies met ouderen

lees verder »

Groen en dieren Zie: HenPower Eitje en Gek Op Groen

lees verder »

De Wonderlijke Wandelgang

Op de gesloten afdeling van het verpleeghuis De Open Hof maakt Vera Broos aan de hand van bijeenkomsten met kunstenaars personeel en ouderen een zintuigspoor, waar de mensen om de ouderen heen een aangrijpingspunten kunnen vinden om samen bij stil te staan.

Zona's Kiosk nieuws

Troetelkippen bij Amsta
Na het succes van HenPOWER Eitje, dat vanaf juni is geadopteerd door het Flevohuis waar we de rest van het jaar activiteiten blijven ontplooien, is op 1 april bij Amsta project 'Tok' (Troetelkippen Ouderen en kunst ) gestart rond de kippen in de tuin en een door onze bouwers Rob Hagenouw en Nils Krook ontworpen kippenren. van de locatie van 't Hoflaan in Amsterdam Oost. 7 maanden lang bezoeken kunstenaars wekelijks de locatie met activiteiten rond de kippen.

Activiteiten rond de koe en het Ei zijn te volgen op de Facebookpagina "HenPower Eitje"

lees verder »

Gek Op Groen
Gek Op Groen; de winter komt er aan, de spruitjes en boerenkool, de kippen in het Flevohuis, eetbare bloemen en andere groene geur en smaakconcepten nemen we als aanleiding om dit najaar contacten te leggen tussen ouderen en anderen groepen in Amsterdam Oost.

Foto: De Kippenkrant uit 2016, met de kunstenaars die dit najaar invulling geven aan o.a. Gek op Groen in Amsterdam Oost

lees verder »

Nieuwe kunstenaars in 2017
In 2017 werden uit 30 inzendingen voor het project HenPower Eitje vijf nieuwe kunstenaars geselecteerd om hun plan uit te voeren tussen december en juli. Nog eens vijf nieuwe duo's werden betrekken bij "Cafe Eitje en project TOK bij Amsta, van begin april tot begin november 2017.
Meer informatie over HenPower en Eitje vind u elders op deze site en op de Facebook pagina HenPower Holland

Loes ten Anscher EGGBOT

Ik ben op de klinieken geweest, bij de dagopvang en in de koffiecorner/ café. Een eigen verhaal op een ei geschreven zien worden door een robotje was voor de bewoners een klein wonder. Dat zeiden ze dan ook keer op keer op keer: “bijzonder hé”, “wat toch allemaal kan tegenwoordig”. Wat ik mee neem naar een volgende keer is dat de gegeven verhalen voor op de eieren ongelooflijk divers zijn! Zo spannend om dat bij elkaar te zien.
De contactpersonen en het personeel zijn geweldig behulpzaam. Dat is heel erg fijn. Ik voel me als kunstenaar heel welkom in het Flevohuis.
Het is zo mooi dat soms een ei met tekst er werkelijk voor zorgt dat iemand zijn/haar ei kwijt kan. Een ei speciaal gemaakt om een mantelzorger te bedanken bijvoorbeeld. Ik merk het effect op de bewoners van het heel persoonlijke contact tijdens het samen maken van een goede kloppende tekst en dat vervolgens op het ei laten schrijven door de eier-robot. Er ontstaat een soort persoonlijke schat om te koesteren en om trots aan anderen te laten zien. Dat is zo ontroerend. Iemand komt dan echt even tot leven.
De eerste politieagente van Amsterdam, die haar tekst iedere keer weer leest/hoort en opnieuw in de lach schiet vanwege haar herinnering is onbetaalbaar. Zeker toen haar zoon haar kwam ophalen; het verhaal niet kende en zag hoe zijn moeder ervan genoot om dat telkens weer opnieuw te horen. Het was opeens zichtbaar dat zij ook nog een heel ander leven had geleid. Ooit.
De techniek heeft in mijn geval nogal een grote rol. Dat geeft soms bijzondere effecten. Wat er gebeurt, is dat er een heel klein, maar erg betekenisvol stukje leven op het ei komt te staan. Je zou kunnen zeggen “in a nutshell on an eggshell”. De verhaaltjes zijn veel diverser dan ik van te voren had kunnen bedenken.
Wat ik nu zie is hoe betekenisvol de verschillende kleuren bruine eieren werken onder de verschillende teksten. Alsof het verschillende kleuren huid zijn. Dat zou in de eindinstallatie helder moeten worden: de grote nieuwsgierig makende diversiteit in vorm en inhoud.
De mensen die er toevallig op een bepaald moment niet zijn wanneer ik kom om met de eier-robot te werken kunnen een volgende keer ook meedoen. Je kan als je vaker komt meer een band met personeel en bewoners opbouwen. De mensen kunnen dan beter zien wat er mogelijk is en zelf meer ideeën krijgen over wat er nog meer leuk is om te doen met de robot.


Edward Rink Kipoloog kwintelierstuin.nl interviewde ouderen met dementie tijdens project EITJE, en gaf lezingen ‘kipologie’ over kippen- en mensen gedrag
Ik heb gewerkt met mensen van de gesloten afdeling (1e etage), met een aantal van de kliniek (2e etage). Ik ben positief verrast door de tolerantie van de bewoners, hun accepterende houding naar andersdenkenden en controversiele standpunten: ‘als mr. X buiten wil slapen, moet hij dat zelf weten’, ‘als het zo is dat mr X in een andere cultuur een harem (toom) van meerdere vrouwen er op na houdt dan is dat prime, maar ik doe er niet aan mee!’. Ook hun openheid bewonder ik: ‘Ik heb eens een kerel gehad die ik betrapte met een andere vrouw. Ik heb zee r beiden uitgeknikkerd!’. Gevolg dmet een bemoedigende reactive van haar afdelingsgenoten: ‘Goed zo meid!’.
De groep is steunend en tolerant naar elkaar, er is geen onvertogen of oordelend word gevallen. Ik vind dat bewonderingswaardig.
Interessant zijn korte persoonlijke verhalen die de bewoners tussen neus en lippen door vertellen n.a.v. de kippenanekdotes. Zij leggen vrij makkelijk de link naar hun eigen ervaring: ‘Ik wil wel het hok in, maar hij mot niet gaan pikken, want ik heb al eens op de Zeeburgerdijk een menspersoon op zijn bek geslagen.’, of: ‘Als mr X buiten gaat slapen, ga ik erbij liggen. Zo ben ik!’.
Een mooi moment was de discussie tijdens de eerste bijeenkomst over het laten vallen van een ei. Is dit moord? Sommigen dachten van wel, sommigen niet. De vergelijking met mensen werd makkelijk getrokken. Hier behaalde ik mijn doel met de workshop: de mensen mentale uitdaging bieden, en niet veroordelen op basis van hun beperking. De ouderen hadden wijze dingen te zeggen, waar IK van kan leren. Die waardering wil ik hen geven, want die verdienen zij.

Frank ter Beek, beeldhouwer, werkte in HENPower Eitje met blinde en slechtziende ouderen en mensen met dementie
Frank Ter Beek, beeldhouwer, werkte in HENPower Eitje met blinde en slechtziende ouderen en mensen met dementie onder de titel: 'het ei, de klei en de ontdekkerij'.
Ik heb gewerkt met de groep blinden en slechtzienden en met de PG in de coffeecorner. De eerste groep was lekker divers en enthousiast. Sommigen willen heel vrij en gedegen werken, anderen hadden meer behoefte aan concrete handelingen die snel resultaat gaven. Ik heb het 'ei' als symbool, maar ook als ultieme vorm centraal gesteld. De mensen hebben zelf grote eieren gegoten van gietklei in een mal en met de resultaten heel diverse objecten gemaakt. Daarbij heb ik zoveel mogelijk verschillende materialen aangeboden. Daarnaast heb ik hun verhalen en gedichten verwerkt in een audiowerk, waarbij de tast ook weer een grote rol speelt.
Het enthousiasme om met hun handen bezig te zijn en ondertussen lekker te kletsen was erg aanstekelijk. We kwamen eigenlijk altijd tijd tekort.

In de coffeecorner heb ik met de PG geëxperimenteerd, zowel met diverse kneedbare materialen als met animatie.
Het samen maken van een animatiefilmpje maakte op mij het meeste indruk. Voor sommigen bleef de techniek hun verbazing opwekken. Door de combinatie van zelf gekleide figuurtjes met foto's uit Amsterdam of van het Flevohuis, kregen de filmpjes echt meerwaarde. Het experiment was nu wat kort, maar zou in een andere setting tot een mooie activiteit kunnen worden uitgebouwd.

Als kunstenaar wil ik het proces van een werk ruimte geven. Terwijl de meeste mensen liever snel resultaat willen. Dit is een spanningsveld van balanceren tussen korte en lange termijn, tussen iets met een diepere laag maken en gewoon creatief bezig zijn. Differentieren is een must.
Over het algemeen ben ik heel tevreden. Het is fijn dat er iemand bij is, die de mensen goed kent, stimuleert en verzorgt waar nodig.
Herhaaldelijk op 1 plek werken had echt meerwaarde. Ik leer de mensen kennen en kan dus beter inschatten wat ik eruit kan halen. Voor zover mensen mij herkennen, word ik ook een bekend gezicht. De lol die mensen hebben en de kleine grenzen die verlegd worden vind ik altijd het fijnst en belangrijkste. Ook als ik iedere keer gewoon weer opnieuw kan beginnen.

Maurice Spapens, Kledingdesigner, maakte voor HenPower Eitje en textiel kippenhok:
Ik heb mijn wagen volgeladen, en ga elke keer vrolijk naar het Flevohuis om met de mensen daar kippen te breien, creëren. Stukken van een kippenpuzzel maken. De lange gang door aan het einde voorbij de deur bevind zich mijn werkterrein. De dag-, somatische- en doven-groep waarmee ik in de ochtend en de middag in verschillende volgordes warm mee heb samengewerkt. De hele benedenverdieping daar linksachter heeft zich op de een of andere manier wel met de gebreide textielkippen bemoeid of meegewerkt. De groepen zelf hebben elk een eigen dynamiek, iedere persoon is anders. Gemeenschappelijk valt op hoe warm en gezellig het er is. Uithalen van shawls leverde de basis op om kippen van te breien te punniken of eieren van te maken. Delen van shawls werden samengenaaid gevuld met oude kussens om tot kippen. omgetoverd te worden. Samenzijn, samen werken aan onderdelen van een groeiende verzameling kippen. Out of the box, ontstonden spelmomenten, korte samenwerkingen. Snedige opmerkingen gekoppeld aan diepzinnige korte verhalen. Samen werd er gelachen, gespeeld, gezongen, gewerkt, gevonden en ontwikkeld. Op mijn netvlies een aantal mooie momenten. De hakende dame die een haakwerkje ruilde. De mevrouw die een kip maakte en een groot geluk uitstraalde met haar glimlach. De meneer bij de dovengroep die een klein kippetje tot leven bracht. De mannen die het meeste speelden met de Punnikmachine welke ook door een aantal dames fysiotherapeutisch is ingezet. Tante die zorgzaam elke keer vroeg of ik mijn koffie al op had. De Tsjernobylkip en fysiotherapeutische spelmomenten. Het is heerlijk werken en daardoor verwerken op het Flevohuis op de begane grond. Een bonte verzameling unieke kippen is ontstaan. Gemaakt als puzzelstukjes door de vele deelnemers bij de bijeenkomsten. Elke keer ga ik gelukkig naar huis, vele mooie warme ervaringen rijker.

Hein Walter, zorgkunstenaar en portretdichter, heeft binnen HENPower Eitje op de meeste afdelingen bewoners geportretteerd: bewoners die lijden aan dementie, doven, bewoners op de klinieken, Hiv patiënten en ook op de Dagopvang. Wat de portretten met elkaar gemeen hebben, is de kwetsbare eigenheid die eruit spreekt. Eizuivere Eigenheid, zoals hij zijn project heeft genoemd, is dan ook een goed gekozen naam. "Ik heb met veel plezier en ook met veel concentratie aan deze reeks portretten gewerkt. Ik was vooraf iets anders van plan geweest, maar toen ik kennis maakte van de mensen, moest ik van mezelf deze manier van werken kiezen. Dit paste hier. Heel fijn dat ik de vrijheid heb gekregen om mijn werkwijze aan te passen. Die flexibiliteit hoort bij kunst, maar het is geen vanzelfsprekendheid dat die ruimte er ook zomaar is.
Wat me het meeste is bijgebleven, is het vertrouwen dat ik kreeg van de bewoners van de klinieken en de dankbaarheid voor de portretten die ik voor ze heb gemaakt. Juist die levensverhalen, die zich vaak aan de zelfkant van de maatschappij afspeelden, zijn heel indrukwekkend. IJzingwekkend soms zelfs. Voor mij was het werken met deze groep bijzonder, omdat ik die nooit eerder zo heb ontmoet. Het heeft mij rijker gemaakt. Die ervaring kan ik weer gebruiken als ik andere projecten ga doen.
Ook het werken met de bewoners die doof zijn, was nieuw voor mij. De uitdaging zat bij die groep vooral in de taal. Ik had een gebarentolk nodig! En ook daar leerde ik iets wat ik me eerder niet had gerealiseerd: dat de taal van gebaren een kale taal is: ze gebruiken bijvoorbeeld geen lidwoorden en de mensen spreken korte zinnen. De portretten die ik van hen maakte, zijn dan ook gevuld met korte zinnen. En er staan veel foto's op. Bij dove mensen neemt het visuele meer ruimte in.
Ik heb als zorgkunstenaar veel ervaring met het werken met mensen die lijden aan dementie. Wat me opviel is dat de bewoners van het Flevohuis over het algemeen relatief actief zijn en ook een gelukkige uitstraling hebben. Dat komt wellicht door de houding van de verpleging! Die zijn op een goede manier relaxed. Ik kreeg het gevoel dat ik welkom was en het zou heel goed kunnen dat de bewoners hetzelfde gevoel hebben. Ze voelen zich welkom en thuis. Dat we relaxed niet moeten verwarren met onverschilligheid, blijkt uit het feit dat verschillende mensen van de verzorging vroegen wat ik aan het doen was. De uitdrukking op hun gezicht was er dan een van nieuwsgierigheid. Als ik vertelde over het schrijven van portretten en een portret liet lezen, dan waren ze onder de indruk. Het is heel fijn om te merken dat de verpleging betrokken is bij de bewoners en ook interesse heeft in de kunstenaars die een project komen doen."Op de oproep voor plannen voor HenPower Eitje kwamen binnen 2 weken 33 mooie plannen binnen.




lees verder »

Manifesto Arts and dementia
Het NowHere Manifesto, resultaat van het Kunst en dementieproject NowHere met uitwisselingen tussen Engelse en Nederlandse kunstenaars die werken met mensen met dementie. Met dank aan Marjolein Gysels van de Universiteit van Amsterdam en Alice Thwaite van Equal Arts

DOWNLOAD HIERONDER DE PDF

lees verder »

Halte Tijdloos
In 2016 organiseert Vera Broos met Zona's Kiosk kunstenaars maandelijks een uitvoering van Halte Tijdloos. Halte Tijdloos vind plaats in De Open Hof en Het Flevohuis in Amsterdam, waar we in 2014 SNOES en Expeditie SNOES organiseerden en in 2015 Station Tijdloos/NowHere Station, een praktijkplek voor kunst en dementie onderzoek door kunstenaars tijdens het internationale project NowHere.
WIlt u kennis maken met Zona's Kiosk, Vera Broos en/of een uitvoering bijwonen, dan bent u van harte welkom! Afspraken kunt u maken via info@zonaskiosk.nl

lees verder »